به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «پیام راسک»به نقل از عصر هامون، تأمین منابع مالی و هدایت اعتبارات به سمت پروژه‌های اولویت‌دار، از محورهای اصلی برنامه‌ریزی برای توسعه سیستان‌وبلوچستان به شمار می‌رود؛ استانی که با وجود ظرفیت‌های گسترده در حوزه‌های ترانزیت، کشاورزی، صنعت و تجارت، برای تکمیل زیرساخت‌ها و جبران عقب‌ماندگی‌های توسعه‌ای به تخصیص هدفمند منابع و تسریع در اجرای طرح‌ها نیاز دارد.
در همین راستا، مهرداد عرب‌اول، رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان و بلوچستان، در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون» ضمن تشریح روند افزایش تخصیص اعتبارات در سال ۱۴۰۴ و وضعیت منابع مالی استان در سال جاری، از آخرین اقدامات در زمینه تأمین مالی پروژه‌های عمرانی، تسهیلات اشتغال‌زایی، هزینه‌کرد منابع طرح ساماندهی سوخت و برنامه‌ریزی برای مقابله با ریزگردهای سیستان سخن گفت.
افزایش تخصیص اعتبارات استان در سال ۱۴۰۴
عرب‌اول با اشاره به ادامه روند افزایش تخصیص اعتبارات سیستان و بلوچستان در سال ۱۴۰۴ بیان کرد: عوامل مختلفی در افزایش اعتبارات استان مؤثر بود که سفر رئیس‌جمهور به سیستان‌وبلوچستان یکی از مهم‌ترین آن‌ها محسوب می‌شود.
وی افزود: حدود ۹۰ درصد پروژه‌های انتخاب‌شده برای سفر رئیس‌جمهور دارای ردیف و کد در پیوست قانون بودجه بودند و همین موضوع موجب شد این پروژه‌ها هنگام تخصیص اعتبار در اولویت سازمان برنامه و بودجه قرار بگیرند.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان، تصویب سند اجرایی توسعه استان را از دیگر عوامل مؤثر بر افزایش اعتبارات دانست و بیان کرد: این سند شامل ۳۸ ماده و ۱۳ بسته اجرایی در حوزه‌هایی از جمله لجستیک، بهداشت و درمان و آموزش است که برای هر بخش، پروژه‌های مشخصی تعریف شده است.
عرب‌اول ادامه داد: پیگیری‌های استاندار برای افزایش سهم اعتبارات استان نیز در این روند تأثیرگذار بود و با توجه به شرایط مالی دولت، رایزنی با وزارتخانه‌ها و سازمان برنامه و بودجه برای جذب منابع بیشتر انجام شد.
وی درباره وضعیت اعتبارات سال ۱۴۰۵ گفت: در شش ماه نخست سال جاری تاکنون حدود ۵۸۰ میلیارد تومان اعتبار دریافت شده است و امیدواریم مجموع اعتبارات استان در پایان سال از رقم سال ۱۴۰۴ فراتر برود.
توزیع ۲۹ هزار میلیارد تومان اعتبار برای پروژه‌های عمرانی
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان با اشاره به افزایش هزینه اجرای طرح‌های عمرانی اظهار کرد: تاکنون حدود ۲۹ هزار میلیارد تومان اعتبار تملک دارایی‌های سرمایه‌ای در بخش‌های استانی و ملی میان پروژه‌های عمرانی توزیع شده است.
وی افزود: اعتبار هر پروژه در قالب موافقت‌نامه و بر اساس برآورد هزینه اجرای طرح تعیین می‌شود؛ با این حال، افزایش قیمت‌ها در طول اجرای پروژه می‌تواند هزینه نهایی آن را به میزان قابل توجهی افزایش دهد.
عرب‌اول برای تشریح این موضوع بیان کرد: ممکن است اجرای یک کیلومتر بزرگراه در زمان انعقاد موافقت‌نامه ۱۰۰ واحد هزینه داشته باشد، اما با افزایش قیمت‌ها، هزینه اجرای همان پروژه به ۱۵۰ واحد برسد.
وی ادامه داد: افزایش نرخ ارز و قیمت تجهیزات، هزینه اجرای پروژه‌های عمرانی را بالا می‌برد و به همان نسبت، منابع مالی بیشتری برای تکمیل طرح‌ها مورد نیاز خواهد بود.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان خاطرنشان کرد: این افزایش هزینه‌ها در اعتبارات مورد نیاز پروژه‌ها و در نهایت در بودجه عمومی دولت منعکس می‌شود؛ بنابراین هنگام مقایسه اعتبارات استان‌ها باید تغییرات قیمت‌ها و نرخ ارز در دوره‌های مختلف نیز مورد توجه قرار گیرد.
۲۰ همت تسهیلات اشتغال همچنان در انتظار تعیین‌تکلیف
عرب‌اول با اشاره به تسهیلات ۲۰ هزار میلیارد تومانی مصوب سفر رئیس‌جمهور به سیستان و بلوچستان گفت: این میزان تسهیلات میان بانک‌های عامل توزیع و سهم هر بانک برای پرداخت منابع مشخص شد.
وی افزود: تسهیلات مذکور علاوه بر تسهیلات تکلیفی بانک‌ها بود و برای بهره‌مندی از آن، طرح‌های اشتغال‌زایی در بخش‌های کشاورزی، صنعت و معدن پیش‌بینی شده بود.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان ادامه داد: برخی بانک‌های عامل نتوانستند سهم تعیین‌شده خود را تأمین کنند؛ ازاین‌رو در کارگروه اشتغال استان، سهم بانک‌ها مورد بازنگری قرار گرفت و بخشی از منابع به بانک‌هایی که عملکرد بهتری داشتند، منتقل شد.
عرب‌اول با اشاره به ضرورت بررسی صلاحیت متقاضیان تسهیلات اظهار کرد: پرداخت این منابع منوط به احراز اهلیت متقاضی و اطمینان از قابلیت اجرای طرح اقتصادی است و باید مشخص شود تسهیلات در مسیر ایجاد اشتغال و ارزش افزوده هزینه خواهد شد.
وی بیان کرد: در برخی موارد، طولانی شدن فرآیند بررسی پرونده‌ها یا کامل نبودن مدارک متقاضیان، موجب تأخیر در پرداخت تسهیلات شده است.
عرب‌اول تأکید کرد: این منابع از بین نرفته و همچنان به نام استان ثبت شده است؛ زیرا تسهیلات ۲۰ هزار میلیارد تومانی در مصوبات سفر رئیس‌جمهور قرار دارد و باید در کنار اعتبارات عمرانی استان تعیین‌تکلیف شود.
وی افزود: انتظار می‌رود بخش عمده این تسهیلات از سوی بانک‌های عامل پرداخت شود.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان همچنین درباره نظارت بر نحوه هزینه‌کرد تسهیلات گفت: نظارت بر پرداخت‌ها با هدف جلوگیری از انحراف منابع انجام می‌شود تا تسهیلات در اجرای طرح‌های اقتصادی پیش‌بینی‌شده هزینه شود.
۳۲۰۰ میلیارد تومان از منابع ساماندهی سوخت توزیع شد
عرب‌اول با تشریح روند تخصیص منابع طرح ساماندهی سوخت در استان اظهار کرد: تاکنون حدود ۳ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان از منابع این طرح در شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان مصوب و توزیع شده است.
وی افزود: منابع مذکور در چهار بخش اختصاص یافته که یکی از آن‌ها حوزه زیرساخت‌هاست. در این بخش، اعتباراتی برای ترمیم و ادامه پروژه‌های عمرانی پرداخت شده است؛ به‌ویژه طرح‌هایی که تخصیص اعتبارات آن‌ها با تأخیر مواجه بود و احتمال توقف عملیات اجرایی آن‌ها وجود داشت.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان و بلوچستان ادامه داد: بخش دیگری از منابع در حوزه اقتصادی و در قالب تفاهم‌نامه با بانک‌ها برای پرداخت تسهیلات کم‌بهره اختصاص یافته است.
وی در تشریح یکی از این تفاهم‌نامه‌ها گفت: در آخرین مرحله، تفاهم‌نامه‌ای به ارزش ۲۰۰ میلیارد تومان با پست‌بانک منعقد شد که با مشارکت بانک، مجموع منابع آن به حدود ۶۰۰ میلیارد تومان می‌رسد.
عرب‌اول بیان کرد: طرح‌های دریافت‌کننده این تسهیلات در کارگروه اشتغال استان و با محوریت معاونت اقتصادی بررسی و مشخص شده‌اند.
وی با اشاره به اختصاص بخشی از منابع به حوزه‌های حمایتی و مسئولیت‌های اجتماعی گفت: در منطقه سیستان و در شرایط خشکسالی، بخشی از این منابع برای تأمین نهاده‌های کشاورزی در اختیار سازمان جهاد کشاورزی قرار گرفت تا نهاده‌های مورد نیاز به‌صورت رایگان میان جامعه هدف توزیع شود.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان و بلوچستان افزود: تأمین پنل‌های خورشیدی پنج‌کیلوواتی برای روستاها، مشارکت در تأمین منابع تفاهم‌نامه با کمیته امداد و کمک به تأمین بچه‌ماهی مورد نیاز شیلات نیز از دیگر موارد هزینه‌کرد منابع طرح ساماندهی سوخت بوده است.
عرب‌اول خاطرنشان کرد: بخش چهارم این منابع نیز بر اساس مصوبه مربوط به موضوعات امنیتی اختصاص یافته و بخشی از اعتبار در اختیار دستگاه‌های مسئول این حوزه قرار گرفته است.
منابع ساماندهی سوخت؛ از زیرساخت‌ها تا کریدور شمال به جنوب
عرب‌اول با تأکید بر تفکیک منابع طرح ساماندهی سوخت از اعتبارات عمومی دولت گفت: اعتبار این طرح از منابع عمومی دولت جداست و درآمد حاصل از آن در حساب مشخصی در خزانه استان قرار می‌گیرد.
وی افزود: پس از تجمیع این منابع، اعتبارات در شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان میان پروژه‌های زیرساختی توزیع می‌شود.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان ادامه داد: بخشی از این منابع برای فعال نگه داشتن پروژه‌هایی مانند کریدور شمال به جنوب اختصاص یافته است؛ به‌ویژه قطعاتی که پیشرفت فیزیکی بیشتری داشتند و با تزریق اعتبار، امکان ادامه عملیات اجرایی و رسیدن آن‌ها به مرحله بهره‌برداری فراهم می‌شد.
عرب‌اول درباره نحوه ثبت و نظارت بر هزینه‌کرد این منابع بیان کرد: میزان اعتبار اختصاص‌یافته از محل طرح ساماندهی سوخت در موافقت‌نامه‌های پروژه‌ها ثبت می‌شود و مشخص است چه میزان اعتبار به کدام قطعه، در چه مسافتی و برای کدام پیمانکار پرداخت شده است.
وی تأکید کرد: این اطلاعات قابل ارائه و بررسی است و دستگاه‌های نظارتی نیز می‌توانند بر اساس آن، روند هزینه‌کرد اعتبارات و میزان پیشرفت پروژه‌ها را بررسی کنند.
تدوین برنامه اجرایی برای کنترل کانون‌های گردوغبار سیستان
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان با اشاره به برنامه‌های استان برای مقابله با ریزگردها اظهار کرد: موضوع گردوغبار یکی از اولویت‌های استان است و در سفر استاندار به منطقه سیستان، بر تبدیل مطالعات موجود به یک برنامه اجرایی مشخص تأکید شد.
وی افزود: با پیشنهاد دانشگاه زابل و با توجه به ظرفیت علمی این دانشگاه، جلسه‌ای با اعضای هیات علمی برگزار شد تا برای شرایطی که منابع آبی کافی در اختیار نیست، راهکارهای کنترل ریزگردها تدوین شود.
عرب‌اول ادامه داد: تیمی متشکل از حدود ۱۴ تا ۱۵ نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه زابل، اطلاعات و مطالعات موجود در قالب مقالات و پایان‌نامه‌های دانشگاهی را بررسی کردند و طی حدود دو هفته، این مطالعات را به یک برنامه اجرایی برای کنترل ریزگردها تبدیل کردند.
وی با اشاره به نتایج این بررسی‌ها بیان کرد: در این برنامه، حدود ۲۶ نقطه کانونی یا «هات‌اسپات» خیزش گردوغبار در منطقه شناسایی شده و موقعیت آن‌ها به‌صورت دقیق مشخص شده است.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان گفت: برای هر یک از این کانون‌ها، متناسب با شرایط منطقه، روش کنترل پیشنهاد شده است؛ برای نمونه، در یک کانون واقع در منطقه هیرمند یا نیاتک، مشخص شده که با چه روش اجرایی می‌توان از خیزش گردوغبار جلوگیری کرد.
عرب‌اول افزود: در این طرح، روش‌های مختلف کنترل کانون‌های گردوغبار از جمله مالچ‌پاشی، پخش و سایر اقدامات مدیریتی بررسی شده تا متناسب با شرایط هر کانون، روش اجرایی مناسب مورد استفاده قرار گیرد.
تأکید بر شفافیت در تخصیص و هزینه‌کرد اعتبارات
در نتبجه مجموع اقدامات تشریح‌شده از سوی رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی سیستان‌وبلوچستان، از پیگیری افزایش اعتبارات و تأمین منابع پروژه‌های عمرانی تا بازتوزیع تسهیلات بانکی، استفاده از ظرفیت منابع ساماندهی سوخت و تدوین برنامه اجرایی مقابله با گردوغبار را در بر می‌گیرد.
در کنار این اقدامات، تعیین‌تکلیف تسهیلات ۲۰ هزار میلیارد تومانی اشتغال، تداوم تأمین مالی پروژه‌های زیرساختی و نظارت بر نحوه هزینه‌کرد منابع، از موضوعات مهم پیش‌روی استان است؛ موضوعاتی که میزان تحقق اهداف توسعه‌ای را به چگونگی پرداخت منابع، پیشرفت طرح‌ها و تبدیل اعتبارات مصوب به نتایج ملموس برای مردم گره می‌زند.
انتهای خبر/
